Χωρίς να μπούμε βαθιά στην ιστορία αν αναφερθούμε στα τουρκικά χρόνια και στους φορολογικούς καταλόγους που είχαν συντάξει οι κατοχικές υπηρεσίες των Τούρκων, στις αρχές του 15ου αιώνα τα χωριά μας, με τα ίδια ονόματα και με αρκετές επωνυμίες που συνεχίζουν και σήμερα, βρίσκονται στερεωμένα και εδραιωμένα από καιρό στις τοποθεσίες τους.

Έτσι η Λύβενα, όπως αναφέρετε στην καταγραφή του 1431, έχει 13 οικογένειες, (οι οποίες όμως ήταν πολυμελής πατριαρχικές οικογένειες ) ενώ στη συνέχεια, σύμφωνα με μια καινούρια καταγραφή στα τέλη του 16ου αιώνα, το χωριό έχει περισσότερες από 140 οικογένειες.

 Αυτή η αύξηση των οικογενειών, που δεν μπορεί να οφείλετε μόνο στη φυσιολογική αύξηση του πληθυσμού, συνέβη επειδή υπήρχε κάποια υποχρεωτική μετακόμιση αγροτών από τον κάμπο προς τις βουνοπλαγιές.

Θα δούμε την εξήγηση γι αυτό:

Πριν τον ερχομό τον τούρκων, οι τίτλοι «μπέης» και «αγάς» δεν υπήρχαν.

Δεν υπήρχαν ούτε μουσουλμάνοι στην τότε Αρβερία η Αλβανία.

Στο στρατό του μεγάλου στρατηγού και εθνικού ηρώα της Αλβανία, Γεώργιου Καστριώτη επονομαζόμενου από τους τούρκους (Σκεντερμπέη), δεν αναφέρετε ούτε ένα μουσουλμανικό όνομα είναι όλοι ορθόδοξη και καθολικοί και απώθησαν τις τουρκικές στρατιές για 25 ολόκληρα χρόνια, δίνοντας δεκάδες μεγάλες και νικηφόρες μάχες, νικώντας κατά κράτος και τον ίδιο το σουλτάνο, τον Μουράτ του δευτέρο.

Για να μπορέσουν να επικρατήσουν, οι τούρκοι εισβολείς χρησιμοποιούν άλλες μεθόδους. Αρχίζουν λοιπόν να δίνουν στρατιωτικούς τίτλους μπέη και αγά σε όσους ασπάζονται τι μουσουλμανική θρησκεία και συνεργάζονται με τον κατακτητή. Σαν αμοιβή στους πιο διακριμένους δίνουν κτήματα έτσι εμφανίζονται οι μπέηδες στην περιοχή μας.

Είναι λοιπόν αυτοί που βρήκαν τους κατοίκους των χωρίον μας εκεί  και όχι το αντίθετο.

Στις καταγραφές που αναφερθήκαμε πιο πάνω το ίδιο αναφέρετε και στα γύρο χωριά, όπως η αρδασοβα , το Βελιαχοβο , το Κρογγι , η Κρανιά, το Φοινίκι, το Μεσοποτάμιο, και αλλά.

 

Πληροφορίες από το βιβλίο του συγχωριανού μας ΚΩΣΤΑ ΣΤΥΛΟ  «Η ΛΥΒΕΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΛΥΒΗΝΙΩΤΕΣ»